دانشگاه قرآن و حدیث نیم سالنامه علمی-ترویجی حدیث و اندیشه 23223820 13 26 2018 09 23 ارزیابی رهیافت انتقادی غالب حسن شابندر در کتاب "لیس من سیره الرسول الکریم" 5 28 12957 FA پریسا عطایی نظری دانشگاه تهران علی راد پردیس فارابی دانشگاه تهران Journal Article 2017 08 10 "لیس من سیره الرسول الکریم" نوشته غالب حسن شابندر، نواندیش شیعی عراق از نخستین آثار مستقل در سیره‌پژوهی انتقادی است که با هدف پالایش سیره‌نگاره‌های معروفی چون سیره ابن هشام و رهیافت عقل‏گرایی و اعجاز زدایی از سیره نبوی نگاشته شده است. در این کتاب، دوازده واقعه چالش‌برانگیز زندگی پیامبر از مصادر اصلی سیره، بازشناسی و نقد شده است. نوشتار پیش‌رو عهده‌دار معرفی این اثر، بازشناسی مبانی وی در جعل‌انگاری اخبار و ارزیابی رهیافت انتقادی او در سیره پژوهی است. توجه به غیاب یا اضطراب اطلاعات پیرامون عناصر نقش‌آفرین در اخبار مهم و اعجازین، لزوم احتفاظ بر ذکر جزئیات مهم در این‌گونه روایات، شخصیت‌شناسی راوی و سبک بیانی وی و تحدیث اهل مدینه، نوآوری‏های وی در نقد اخبار سیره بوده و اهتمام به عقلانیت، جامع‌نگری و جسارت در نقد مؤلفه‌های رهیافت انتقادی اوست. https://hadithvaandisheh.qhu.ac.ir/article_12957_4557b6d9ed44eb151e4f5f90f4baa2fb.pdf

دانشگاه قرآن و حدیث نیم سالنامه علمی-ترویجی حدیث و اندیشه 23223820 13 26 2018 09 23 «العالم بزمانه ... » در پرتو دانش فقه الحدیث 29 46 12969 FA جواد سلمان زاده دانشگاه مازندران 0000-0002-8276-3807 سیدعلی اکبر ربیع نتاج هیأت علمی دانشگاه مازندران Journal Article 2017 04 24 حدیث «عالم زمانه» سفارش امام صادق (ع) به صحابه شان است که بخاطر دعوت به علم و دعوت به شناخت زمانه از اهمیتی دوچندان برخوردار است و این اهمیت در دورۀ کنونی که تحولات زمانه با سرعتی فزاینده پیش می روند؛ تبدیل به ضرورت، اولویت و بلکه فوریت می شود. از این رو این نوشتار بر آن شده است که حدیث مذکور را در پرتو ابزارهای فقه الحدیثی قرار دهد تا فهمی درست و دقیق از آن بدست آید. مطالعۀ فقه الحدیثی این حدیث نشان می دهد که شناخت زمانه به معنای شناخت شرایط و مقتضیات آن و آماده سازی جهت برآورده کردن نیازهای زمانه از اولویتی فوریتی برخوردار است.<br />کلیدواژه ها: العالم بزمانه، عالم به زمانه، عالم زمان شناس، زمان شناسی، شبهات زمانه، فقه الحدیث، ابزارهای فهم حدیث. https://hadithvaandisheh.qhu.ac.ir/article_12969_bd829ddcc7f7f916720323ae97786c3d.pdf

دانشگاه قرآن و حدیث نیم سالنامه علمی-ترویجی حدیث و اندیشه 23223820 13 26 2018 09 23 بررسی ویژگی های «منّا» بودن سلمان فارسی بر اساس تحلیل روایات «لیس منّا» 47 69 12961 FA سیدمرتضی حسینی امین موسسه آموزش عالی غیرانتفاعی ساعی گرگان سید محسن موسوی عضو هیأت علمی دانشگاه مازندران Journal Article 2017 04 19 سلمان فارسی از جمله اصحاب پیامبر گرامی اسلام(ص) است که روایات فراوانی از سوی اهل‌بیت در تأیید شخصیت واخلاق ایشان وارد شده است. سرآمد روایات مدح سلمان، روایتی است که با تعبیر«منّا اهل البیت» او را در شمار اهل‌بیت علیهم السلام قرار می‌دهد. سلمان دارای چه ویژگی‌هایی بوده تادرزمره اهل‌بیت(ع) قرارگیرد؟برای بازیابی ویژگی کسانی که مصداق روایات« منّا» می‌باشند، می‌توان از از دسته‌ای دیگر از روایات بهره جست که ویژگی‌های افرادی را معرفی می‌کنند که از جمله‌ی اهل‌بیت نیستند. این دسته از احادیث با عنوان «لیس منّا» شناخته می‌شود. در این نوشته که به شیوه‌ی توصیفی- تحلیلی به سامان رسیده است، درصدد تبیین ویژگی‌های اعتقادی واخلاقی هر مسلمانِ مانند سلمان، بر اساس روایات «لیس منا» می‌باشد. یافته‌های پژوهش حاکی است که مسلمان «منا اهل البیت» از خیانت، بداخلاقی، نامهربانی، مکر و خدعه و ....... به دور است که می‌تواندالگویی شایسته برای هرمسلمان باشد. https://hadithvaandisheh.qhu.ac.ir/article_12961_179e9cb98695a409103d4db46cc71b23.pdf

دانشگاه قرآن و حدیث نیم سالنامه علمی-ترویجی حدیث و اندیشه 23223820 13 26 2018 09 23 بررسی عوامل فرهنگی – اجتماعی ناپایداری حکومت علوی 70 95 12958 FA عظیم اله نبی لو دانشجوی دکتری دانشگاه قران و حدیث Journal Article 2017 02 22 عوامل فراوانی در ناپایداری حکومت علوی نقش داشته اند. در نوشتار کنونی به روش توصیفی – تحلیلی، از مجموعه عوامل موثر، «عامل فرهنگی و اجتماعی» مورد توجه قرار گرفته است. عاملی که فضای جامعه آن روز را شکل داده و عناصری را به خود اختصاص داده است عناصری چون قبیله گرایی،آزادی، دگرگونی و دوگانگی و ناهمگونی ارزش ها، تفرقه، تواکُل، تسالم، بهانه جویی، بیعت شکنی، خیانت، فساد، دنیاطلبی و دنیا زدگی، عدم صداقت در حمایت از حاکم که مجموعا به بی ثبات سازی جامعه و زوال حکومت علوی منتهی گشته است. در این نوشتار با توصیفاتی از زبان علی (علیه السلام) که حاضر و ناظر حوادث بوده است و همچنین برخی مستندات تاریخی، به تبیین و توضیح عناصر فوق و رابطه آنها با ناپایداری حکومت علوی پرداخته شده است. https://hadithvaandisheh.qhu.ac.ir/article_12958_6ddfecbc9cd5bb4aef699a8a2a2240bb.pdf

دانشگاه قرآن و حدیث نیم سالنامه علمی-ترویجی حدیث و اندیشه 23223820 13 26 2018 09 23 اهداف و شیوه های مناظرات امام رضا علیه السلام و مأمون در مسئله امامت 96 121 12968 FA الهه هادیان رسنانی عضو هیات علمی و معاون گروه قرآن دانشگاه قرآن و حدیث تهران 0000-0002-5393-3002 Journal Article 2016 11 28 در میان روایات کلامی امام رضا()، چهار مناظره در موضوع امامت (با حذف موارد تکراری و با توجه به تعریف خاص مناظره و تفاوت آن با احتجاج)، گزارش شده است که اهداف و شیوه‌ها و نتایجی خاص را در بردارد. در برخی کتاب های روایی، دو مناظره نیز میان مامون و علمای عامه در موضوع امامت، گزارش شده است که با توجه به انگیزههای مامون از برپایی جلسات مناظره، جای بحث و گفتگوی بسیار دارد.<br />مناظرات امام رضا() بر اساس روشهای گفتمان قرآنی، در اصول و غایت، تفاوتهای بنیادین با شیوه مناظره علم منطق دارد. و در میان انواع صورتهای گفتمان، تنها منطبق بر نوع گفتمان قرآن با هدف هدایت انسان است. در این پژوهش، این اهداف و شیوه ها در مناظرات امام رضا() تا حدی واکاوی شده و در کنار آن به بخشی از اهداف و شیوه‌های مامون در مناظره با علمای عامه نیز پرداخته شده است. https://hadithvaandisheh.qhu.ac.ir/article_12968_e54d504a7d733202ca72b81cbe43e833.pdf

دانشگاه قرآن و حدیث نیم سالنامه علمی-ترویجی حدیث و اندیشه 23223820 13 26 2018 09 23 روش فقه‌الحدیثی فیض کاشانی در وافی 122 137 12970 FA محمد شریفی دانشگاه مازندران 0000-0002-5127-5042 علیرضا اردشیرنیا دانشگاه آزاد یزد Journal Article 2016 07 29 یکی از بزرگان و عالمانی که تلاش و جهادی کم نظیر در عرصه فقه‌الحدیث داشته، مرحوم ملا محسن فیضکاشانی با اثر خود، «الوافی» است که با طرح و نگاهی ژرف به مباحث فقه‌الحدیثی، به حق این مباحث را به اوج رسانداین پژوهش با روشی توصیفی– تحلیلی، انجام گرفته و درصدد است به واکاوی روش‌ها و مبانی فقه‌الحدیثی فیض کاشانی در کتاب «وافی» بپردازد. نتایج پژوهش، گویای این واقعیت است کهملامحسن فیض به ریشه لغوی و معنای اصطلاحی مفردات و لغات حدیث التفات ویژه‌ای داشته است؛ و به مباحثی چون «سبب و فضای حاکم بر صدور روایت»؛ «سیاق حدیث»؛ «جایگاه متن و سند حدیث» و «خانواده حدیث» در مباحث فقه الحدیثی روایات، التزام ویژه‌ای داشته است. . https://hadithvaandisheh.qhu.ac.ir/article_12970_3db76902a2c6b4da1f91a612738e33c7.pdf