در جوامعِ با تنوع مذهبی، چگونگی مواجهۀ سازنده با مخالفان عقیدتی، بهویژه در مباحث بنیادینی مانند توحید ذات، یک دغدغۀ عملی و معرفتی است. با وجود تأکید منابع اسلامی بر جدال احسن، پژوهشهای نظاممند چندانی به تحلیل الگوهای عینی و کاربردی این روش در سیره و سنت معصومان، به ویژه در دورۀ شکوفایی رویاروییهای کلامی در عصر امام صادق۷، نپرداختهاند. این خلأ، ضرورت استخراج و تحلیل روشهای ایشان در گفتگو با کفّار را آشکار میسازد. این پژوهه نشان میدهد امام صادق۷ در مواجهههای عقیدتی با کفّار دربارۀ ذات الهی، از چه الگوها و روشهای استدلالی نظاممندی بهره بردهاند و این الگوها چه مؤلّفههای مشترکی را نشان میدهد؟ این مقاله با روش توصیفی - تحلیلی نشان میدهد که حضرت از یک الگوی حکیمانه و پویا پیروی میکردند که مبتنی بر تناسبسنجی با ظرفیت مخاطب بود. مهمترین مؤلّفههای این الگو عبارتاند از: کاربردیسازی برهان از جمله برهان نظم و برهان فطرت در قالب جدل و موعظه و شواهد تجربی؛ مهارت در اقرارگیری از طرف مقابل با پرسشهای حسابشده؛ استدلال دروندینی بر اساس پیشفرضهای خودِ مخالف؛ ابطال ادعا با پاسخ نقضی؛ پرهیز از مغالطه و پایبندی به اخلاق گفتوگو. برآیند این مؤلفهها، الگویی نظاممند برای مناظرۀ عقیدتی توأم با تأثیر و احترام را ارائه میدهد.
رجبی شیخلر, مهناز, آل بویه, علیرضا, & محمدی کتج, سهیلا. (1403). تبیین الگوی مواجهه عقیدتی امام صادق علیه السلام با کفّار دربارۀ ذات الهی با تحلیل محتوای احادیث. نیم سالنامه علمی-ترویجی حدیث و اندیشه, 19(38), 203-224.
MLA
مهناز رجبی شیخلر; علیرضا آل بویه; سهیلا محمدی کتج. "تبیین الگوی مواجهه عقیدتی امام صادق علیه السلام با کفّار دربارۀ ذات الهی با تحلیل محتوای احادیث". نیم سالنامه علمی-ترویجی حدیث و اندیشه, 19, 38, 1403, 203-224.
HARVARD
رجبی شیخلر, مهناز, آل بویه, علیرضا, محمدی کتج, سهیلا. (1403). 'تبیین الگوی مواجهه عقیدتی امام صادق علیه السلام با کفّار دربارۀ ذات الهی با تحلیل محتوای احادیث', نیم سالنامه علمی-ترویجی حدیث و اندیشه, 19(38), pp. 203-224.
VANCOUVER
رجبی شیخلر, مهناز, آل بویه, علیرضا, محمدی کتج, سهیلا. تبیین الگوی مواجهه عقیدتی امام صادق علیه السلام با کفّار دربارۀ ذات الهی با تحلیل محتوای احادیث. نیم سالنامه علمی-ترویجی حدیث و اندیشه, 1403; 19(38): 203-224.